پنج کتاب دربارهٔ زندگی حسن طهرانیمقدم
منتشرشده: · ایران

به مناسبت سالروز تولد حسن طهرانیمقدم، پنج کتاب مختلف به بررسی زندگی، تلاشها و نقش او در شکلگیری صنعت موشکی ایران میپردازند.
بعضی افراد را باید از روی کارهایی شناخت که در زمان حیاتشان آغاز کردند و راهی که پس از آنها ادامه پیدا کرد. حسن طهرانیمقدم، از چهرههای محوری شکلگیری صنعت موشکی ایران، از همین جنس آدمهاست؛ مردی که نامش با تلاش، خودباوری، تجربهاندوزی و پیگیری برای رسیدن به هدف گره خورده است.
ششم آبان، سالروز تولد مردی است که زندگیاش را نمیتوان تنها در چند عنوان نظامی یا فهرستی از دستاوردها خلاصه کرد. برای شناخت او، باید به روزهای آغازین مسیرش برگشت؛ به سالهایی که تشکیل یگان موشکی با دشواریهای فراوان همراه بود و گروهی از نیروهای جوان، در میانه جنگ، مسئولیتی سنگین بر عهده گرفتند. آنچه این مسیر را خواندنی میکند، تنها نتیجه کار نیست؛ بلکه شیوه رسیدن به آن، تصمیمها، موانع، تجربهها و آدمهایی است که در این راه سهم داشتند.
کتابها میتوانند ما را به همین بخشهای کمتر دیدهشده نزدیک کنند؛ به زندگی شخصی و حرفهای یک فرمانده، به تلاش جمعی نیروهایی که در تاریخ کمتر نامی از آنها شنیدهایم و به مسیری که از یک نیاز آغاز شد و به شکلگیری تجربهای بومی در حوزه هوافضا رسید. به مناسبت سالروز تولد طهرانیمقدم، پنج عنوان از کتابهای مرتبط با این روایت را میتوان کنار هم خواند؛ آثاری که هرکدام از زاویهای متفاوت به این مسیر نگاه میکنند.
«مرد ابدی» روایتی از زندگی و اندیشه یک فرمانده
برای کسی که میخواهد تصویری گستردهتر از زندگی حسن طهرانیمقدم به دست بیاورد، «مرد ابدی» یکی از مهمترین انتخابهاست. این اثر سهجلدی به قلم معصومه سپهری، حاصل سالها پژوهش و گردآوری خاطرات و اسناد است و زندگی را در پیوند با تحولات حوزه موشکی و هوافضای ایران روایت میکند.
اهمیت کتاب در این است که طهرانیمقدم را تنها در جایگاه یک فرمانده نظامی نشان نمیدهد؛ بلکه تلاش میکند مسیر شکلگیری شخصیت، شیوه کار، نگاه او به پیشرفت و نقش وی در پایهگذاری صنعت موشکی ایران را در بستر تاریخی آن بازخوانی کند. مخاطب در این روایت با سالهایی روبهرو میشود که تصمیمها و تجربههای پیدرپی، بخشی از مسیر آینده را شکل دادند.
«خط مقدم» وقتی ساختن، خود بخشی از میدان بود
اگر «مرد ابدی» تصویری گسترده از زندگی طهرانیمقدم ارائه میکند، «خط مقدم» خواننده را به برشی مشخص و پرحادثه از این زندگی میبرد. فائضه غفارحدادی، در این کتاب، با رویکردی مستند و روایی، به تلاش گروهی از نیروهای جوان برای شکلگیری یگان موشکی ایران در فاصله مرداد ۱۳۶۳ تا دی ۱۳۶۵ میپردازد. در این روایت، مسیر پیشرفت هموار نیست. کمبود امکانات، دشواریهای دوران جنگ و موانع متعدد، کار را پیچیده میکنند. آنچه روایت را پیش میبرد، فقط نقش یک فرمانده نیست؛ بلکه همکاری گروهی است که باید در شرایط دشوار، راهی برای ادامه کار پیدا کند.
«هفدهمین روز» روایت خودکفایی از دل تجربه
کتاب «هفدهمین روز»، نوشته فاطمه عالمی و محمدحسین بارونقی، از زاویهای دیگر به تاریخ شکلگیری توان موشکی ایران نگاه میکند. موضوع محوری این کتاب، خودکفایی و تجربههایی است که در مسیر رسیدن به تواناییهای بومی شکل گرفتند. خودکفایی، واژهای است که گاهی در بیان دستاوردها بهسادگی از کنار آن میگذریم؛ اما پشت آن، فرایندی طولانی از یادگیری، آزمونوخطا، حل مسئله و انتقال تجربه قرار دارد.