چین ممکن است جنگنده نسل ششم جی ۳۶ را با سلاح لیزری مجهز کند
منتشرشده: · بهروزرسانی: · فناوری

شرکت صنایع هوانوردی چین در نمایشگاه دفاعی پکن سامانه ردیابی و هدفگیری سلاح لیزری را به نمایش گذاشت که احتمال استفاده آن در جنگنده جی ۳۶ را افزایش داد. این سلاح میتواند برای مقابله با موشکها و پهپادها کاربرد داشته باشد.
شرکت صنایع هوانوردی چین (AVIC) در نمایشگاه بینالمللی تجهیزات الکترونیک دفاعی چین، که از ۱۵ تا ۱۷ سپتامبر در پکن برگزار شد، سامانهای با عنوان «سیستم ردیابی و هدفگیری سلاح لیزری جنگنده» را به نمایش گذاشت. وزن این مجموعه حدود ۳۸۰ کیلوگرم اعلام شد و برخی مشخصات فنی، از جمله توان خروجی، در اطلاعات منتشرشده پوشانده شده بود؛ بخشی از اطلاعات نمایشگاهی به توانی در محدوده صدها کیلووات اشاره میکرد.
تصاویر تبلیغاتی این سامانه، آن را در کنار طرحی از جنگنده جی ۳۶ نشان میدادند. این موضوع باعث شد تحلیلگران احتمال دهند چین قصد دارد از این فناوری در جنگنده نسل ششم خود استفاده کند، اگرچه مدرک مستقیمی وجود ندارد که نشان دهد جی ۳۶ به چنین سلاحی مجهز شده یا آزمایش پروازی آن با سامانه لیزری انجام گرفته است.
جی ۳۶ جنگندهای آزمایشی با طراحی بدون دم و سه موتور است که توسعه آن به شرکت هواپیماسازی چنگدو نسبت داده میشود. این هواپیما نخستین بار در دسامبر ۲۰۲۴ در آسمان چین مشاهده شد. بر اساس برآوردهای منتشرشده، طول دهانه بال این هواپیما حدود ۲۰ متر و حداکثر وزن برخاست آن بین ۵۰ تا ۵۵ تن است. یکی از ویژگیهای قابل توجه جی ۳۶ استفاده از سه موتور است که میتواند ظرفیت تولید برق بیشتری در اختیار هواپیما قرار دهد و فضای لازم برای نصب تجهیزات سنگینتر را فراهم کند.
این ویژگی برای سلاحهای لیزری اهمیت زیادی دارد؛ چون چنین سامانههایی به یک منبع تولید پرتو نیاز دارند و تامین انرژی الکتریکی، تجهیزات هدفگیری و سامانههای خنککننده نیز باید در هواپیما جای بگیرند.
به گفتهٔ گزارش منتشرشده در وبسایت 19FortyFive، سلاحهای لیزری پرانرژی با متمرکز کردن انرژی نور روی یک نقطه از هدف، میتوانند به بدنه یا اجزای حساس آن آسیب بزنند و ممکن است حسگرهای اپتیکی و سامانههای هدایت برخی موشکها را مختل کنند. در صورت نصب چنین سامانهای روی جی ۳۶، یکی از کاربردهای احتمالی آن مقابله با موشکهای ورودی خواهد بود؛ جنگنده میتواند به جای شلیک یک موشک رهگیر، پرتو لیزر را به سمت موشک مهاجم هدایت کند.
مزیت دیگر این فناوری، نداشتن مهمات مصرفی به شکل موشک است. یک جنگنده معمولی تعداد محدودی موشک هوابههوا حمل میکند و پس از استفاده از آنها باید برای تسلیح مجدد به پایگاه بازگردد. اما یک سلاح لیزری میتواند تا زمانی که انرژی و ظرفیت حرارتی کافی در اختیار دارد، چندین بار مورد استفاده قرار بگیرد، که این ویژگی بهخصوص در مقابله با پهپادهای ارزانقیمت اهمیت دارد.
ساخت یک سلاح لیزری قدرتمند به تنهایی به معنای امکان استفاده عملیاتی از آن در نبرد هوایی نیست؛ جنگنده در پرواز با لرزش، تلاطم هوا و تغییرات سریع موقعیت روبهرو میشود. سامانه هدفگیری باید بتواند پرتو را با دقت بسیار بالا روی هدفی متحرک نگه دارد. علاوه بر این، عملکرد لیزر به فاصله هدف و شرایط جوی وابسته است؛ گردوغبار، رطوبت و ذرات معلق در جو میتوانند از انرژی پرتو بکاهند و خنک کردن تجهیزات نیز چالشی جدی است.
در گزارش 19FortyFive، احتمال نصب سلاح لیزری روی جی ۳۶ بهعنوان عاملی بالقوه برای افزایش توان رقابتی چین در برابر جنگندههای پیشرفتهٔ آمریکا مطرح شده است. جنگنده اف ۳۵ ساخت لاکهید مارتین از نسل پنجم است، در حالی که اف ۴۷ بوئینگ بخشی از برنامه نسل ششم نیروی هوایی آمریکا محسوب میشود. نویسنده گزارش معتقد است ابعاد و طراحی جی ۳۶ میتواند فضای کافی برای نصب سلاح لیزری و تجهیزات پشتیبان آن فراهم کند.
در حال حاضر، نمایش سامانه لیزری در پکن نشانهای از تلاش چین برای توسعه سلاحهای انرژی هدایتشده در هواپیماهای پیشرفته است.