دکتر شیپمن، پیامک‌های مبارزه با فساد اقتصادی و چند نکته
منتشرشده: · ایران
عصر ایران؛ مهدی مالمیر- شاید برای برخی خوانندگان احتمالی این یادداشت « هارولد فردریک شیپمن» پزشک عمومی اهل انگلستان نامی آشنا باشد.
عصر ایران؛ مهدی مالمیر- شاید برای برخی خوانندگان احتمالی این یادداشت « هارولد فردریک شیپمن» پزشک عمومی اهل انگلستان نامی آشنا باشد. نام شیپمن نه به خاطر مهارت در زمینه پزشکی یا مردم دوستی بر سر زبان‌ها نیفتاد بلکه، به سبب زندگیِ هیولاوار نام در صدر فهرستِ قاتلان زنجیره ای جهان یافت.
او پزشکِ عمومی یی بود که به یک روایت ۲۱۵ نفر از بیماران خود را به آن دنیا فرستاد. قربانیانی که بیشتر، از میان کهن سالان برمی گزید.
او سال‌ها با فراغ بال و بدون نگرانی از رو شدن دستِ نابه کار خود، به آدم کشی ادامه داد تا سرانجام، خبطی او را گرفتار کرد.
خانواده مرد سال دیده ای وقتی دیدند پیش از مرگِ پدرشان وصیت نامه او به طرز عجیبی به نفع پزشک یا همان قاتل معروف شیپمن تنظیم شده، شک برشان داشت که باید کاسه ای زیر نیم کاسه این دکتر ظاهر الصلاح باشد.
شکایت‌ها و پی گیری‌ها پرده از جنایات پزشک انگلیسی برداشت و بریتانیا و اروپا و شاید همه جهان را در شوک فرو برد.
بسیاری از روزنامه نگاران و منتقدین نیروی پلیس و دایره جنایی را به بادِ سرزنش گرفتند که چرا پس از گذشت این همه سال و تازه آن هم به لطف هوش و ذکاوتِ خانواده آخرین قربانی، توانستند به جنایات شیپمن که آن زمان دیگر به « دکتر مرگ» مشهور شده بود پی ببرند؟
قضیه اما پیچیده تر از این حرف‌ها بود چرا که جایگاه شیپمن در سلسله مراتب پزشکی به گونه ای که خود او گواهی فوت و نحوه فوت بیماران را می‌نوشت، به او توانایی داده بود تا بتواند جنایت‌ها و رذالت خود را پسِ پُشت آن پنهان کند.
شاید اگر او این همه به سیستم پزشکی و درمانی نزدیک و مورد اطمینان نبود، خیلی زودتر از اینها لو می‌رفت و جان‌های نازنین کمتری هدر می‌شد.
داستان وحشتناکِ شیپمن ذکر شد تا اشاره ای رود به یکی از پدیده‌هایی که چند صباحی است شهروندان با آن رو به رو شده اند: پیامک‌هایی برای معرفی مفسدین اقتصادی، پول شویان و اختلاس گران و نظایر اینها.
به نظر نمی‌رسد که این تمهید بتواند بار نمایانی از دوش مسوولینی با وظیفه مصرح مبارزه با فساد اقتصادی بردارد.
چون فسادهای کلان که به پیکر اقتصادی ضربه می‌زنند، بیشتر در سطوح بالای اقتصادی شکل می‌گیرد، جایی که شهروندان عادی راهی بدان ندارند.
سیستم‌های نقل و انتقال پول، روش‌های پول شویی کلان و شناسایی روزنه‌های نفوذ به سیستم مالی و دزدی، کارِ آدم‌های حرفه ای و تا حدودی نزدیک به بدنه اقتصادی است.
درست مثل همان شیپمن معروف که جایگاه او در نظام پزشکی چندان قابل اعتنا بود که هیچ مسوول و مدیری تا سال‌ها بر این امر آگاهی نداشت.
پس شاید نخستین انتقاد به این پیامک‌های مبارزه با فساد همین باشد که از مردم عادی انتظاری دارد فراتر از حوصله و توانایی و مقدورات شان.
اما بر این پیامک‌ها انتقادهای دیگری هم وارد است: این پیامک‌ها می‌تواند زمینه ای برای تسویه (تصفیه) حساب‌های شخصی پدید آورد.
مثلا اگر شریکی از شراکت با شریک اقتصادی خود زیانی دیده، اگر کسی با دیگری خرده حساب مالی یی دارد، می‌تواند نام این اشخاص را به عنوان مفسد اقتصادی به مراجع اعلام کند و دستِ کم تا پایان مراحل تحقیق و مطالعه و راستی ازمایی ادعا، طرفِ مورد نظرش را با بوروکراسی و دادگاه و قانون درگیر سازد.
انتقاد دیگر، همان انتقاد نام آشنای این سال‌های گذشته است: پرداختن به معلول به جایِ علت. کار به دستان، به جایِ کم کردن از زمینه‌های رخ دادن جرم و تسهیل روند شفافیت و نظایر اینها، به دنبال پیدا کردن غول مرحله آخرند و سِیلی را که با بیلی می‌توان جلویش را گرفت رها می‌کنند تا دیگر نشود با پیل هم جلوی آن را سد کرد!
کاسته شدن از میزان اعتماد اجتماعی هم نکته ای است که از آن ذکری لازم است: در نظر بگیرید هر کوشنده عرصه اقتصاد، شریک خود را به عنوان یک خبر چین بالقوه هم در نظر بگیرد که می‌تواند او را برای مدت کوتاهی به دردسر پاسخ گویی به این مدیر و آن ضابط قضایی بیندازد، در چنین حالتی کمتر می‌توان انتظار داشت مردم به شرکت‌های سهامی و شریک اقتصادی اقبالی نشان بدهند.
در هر حال، مبارزه با فسادهایی که چوب لایِ چرخ اقتصاد گذاشته با مبالغ به یغما رفته ای که گاه سر به فلک می‌کشند و روان آدمی را می‌آزارند، نیازمند سیستمی با ویژگی‌های شفافیت اقتصادی، نظارت‌های دقیقه به دقیقه و به کارگیری افراد نخبه است.
مادام که چنین ظرایفی اهمیت و جایگاه خود را در نظام اقتصادی پیدا نکنند، ما ناگزیریم در اقتصاد هر از چند گاه با دکتر شیپمن‌هایی رو در رو شویم که هنرهای فراوان در چنته دارند!
آیا فواد ایزدی طرفدار جنگ بی‌پایان است؟
نظرات کاربران خبر قبل
صدایی شبیه یک خواننده قدیمی / خشایار اعتمادی(+صدا)
خوردن قهوه ناشتا مضر است؟
فیلم‌های دیگر
۲۰ سال پیش در چنین روزی
این لحظه با حافظ
گلستان سعدی
آموزش زبان انگلیسی
آپارات عصر ایران
اپلیکیشن عصر ایران