تشکیل ۱۲ گروه مقابله با آنفلوانزای پرندگان در کهگیلویه و بویراحمد
منتشرشده: · سلامت · کهگیلویه و بویراحمد

سید سعید حسینی ظهر یکشنبه در جلسه آنفلوآنزای فوق حاد پرندگان استان با اشاره به اهمیت بیماری آنفلوانزای فوقحاد پرندگان و پیامدهای بهداشتی و اقتصادی آن اظهار کرد: ویروس آنفلوانزا دارای سه تیپ A، B و C است که تیپ A قابلیت انتقال…
سید سعید حسینی ظهر یکشنبه در جلسه آنفلوآنزای فوق حاد پرندگان استان با اشاره به اهمیت بیماری آنفلوانزای فوقحاد پرندگان و پیامدهای بهداشتی و اقتصادی آن اظهار کرد: ویروس آنفلوانزا دارای سه تیپ A، B و C است که تیپ A قابلیت انتقال بین انسان، پرندگان و برخی حیوانات را دارد و به دلیل ویژگیهای خاص ژنتیکی، از اهمیت و خطر بیشتری برخوردار است.
وی تغییرات مکرر آنتیژنی را از مهمترین ویژگیهای این ویروس دانست و افزود: این تغییرات به دو شکل دریفت و شیفت رخ میدهد؛ تغییرات دریفت بهصورت تدریجی و جزئی اتفاق میافتد، اما شیفت آنتیژنی با ایجاد تغییرات عمده و شکلگیری ویروسهای جدید میتواند زمینهساز بروز اپیدمیها و پاندمیهای گسترده شود.
حسینی با بیان اینکه همزمانی آلودگی یک میزبان به ویروسهای آنفلوانزای انسانی و پرندگان میتواند زمینه نوترکیبی ژنتیکی را فراهم کند، گفت: یکی از نگرانیهای مهم بهداشت جهانی، ظهور سویههای جدید با قابلیت انتقال بالا و بیماریزایی شدید است.
افزایش کانونهای جهانی آنفلوانزای فوقحاد پرندگان
سرپرست دفتر بهداشت، پیشگیری و مدیریت بیماریهای طیور و کرم ابریشم با اشاره به گزارشهای جهانی شیوع این بیماری بیان کرد: بر اساس گزارشهای یک ماه اخیر، کشورهای متعددی از جمله چین، آمریکا، استرالیا، برزیل، دانمارک، لهستان، انگلیس، فرانسه، کانادا، آلمان و چندین کشور دیگر با موارد ابتلا به آنفلوانزای فوقحاد پرندگان مواجه بودهاند.
وی با مقایسه آمار کانونهای بیماری در سالهای اخیر تصریح کرد: تعداد کانونهای ثبتشده در طیور صنعتی در سال ۲۰۲۴ میلادی ۸۵۵۱ مورد، در سال ۲۰۲۵ میلادی ۱۴۳۱ مورد و در سال ۲۰۲۶ میلادی ۱۶۱۹ مورد بوده است.
حسینی ادامه داد: در بخش پرندگان وحشی نیز تعداد کانونها از ۱۰۷۶ مورد در سال ۲۰۲۴ به ۱۹۲۶ مورد در سال ۲۰۲۵ و ۷۴۴۴ مورد در سال ۲۰۲۶ رسیده که نشاندهنده افزایش قابل توجه درگیری پرندگان وحشی با این ویروس است.
وی درباره وضعیت بیماری در ایران نیز گفت: طی دو ماه گذشته یک تا دو کانون بومی در مناطق شمالی کشور شناسایی شده که بررسیهای اپیدمیولوژیک، حضور پرندگان وحشی در این مناطق را بهعنوان یکی از عوامل احتمالی ورود و انتشار ویروس مطرح کرده است.
پرندگان مهاجر؛ یکی از مهمترین عوامل انتقال ویروس
حسینی با اشاره به قرار گرفتن ایران در مسیر مهاجرت پرندگان از مناطق سردسیر سیبری و اروپا اظهار کرد: پرندگان مهاجر، بهویژه پرندگان آبزی، میتوانند مخزن و ناقل ویروس باشند و بدون بروز علائم مشخص، بیماری را به مناطق مختلف منتقل کنند.
وی افزود: اردک از جمله پرندگانی است که میتواند بدون نشان دادن علائم بالینی، ویروس را در محیط منتشر کند. همچنین تاکنون گونههای مختلفی از پستانداران از جمله پلنگ، شیر، گاو شیری و خرس نیز به این بیماری مبتلا شدهاند.
سرپرست دفتر بهداشت، پیشگیری و مدیریت بیماریهای طیور و کرم ابریشم با بیان اینکه موج بیماری معمولاً از مهرماه روند افزایشی پیدا میکند، گفت: بر اساس الگوهای اپیدمیولوژیک، شیوع بیماری در ماههای بهمن و اسفند به اوج میرسد و همین موضوع ضرورت افزایش مراقبتها و اقدامات پیشگیرانه را دوچندان میکند.
راههای انتقال و علائم بیماری در طیور
وی تماس با پرندگان وحشی، بهویژه پرندگان آبزی مهاجر، تماس با طیور آلوده، مدفوع و ترشحات چشم و بینی پرندگان بیمار را از مهمترین راههای انتقال ویروس برشمرد و افزود: کفش و لباس آلوده، تجهیزات، وسایل نقلیه و بازارهای عرضه پرندگان زنده نیز میتوانند در انتقال و انتشار بیماری نقش داشته باشند.
حسینی با اشاره به قدرت بالای آلودگی ویروس بیان کرد: حتی یک گرم مدفوع آلوده میتواند تعداد زیادی از پرندگان را در معرض آلودگی قرار دهد؛ بنابراین رعایت اصول امنیت زیستی در واحدهای پرورش طیور اهمیت بسیار زیادی دارد.
وی تلفات ناگهانی و گسترده، کاهش مصرف آب و دان، علائم تنفسی، تورم سر، سیاه شدن تاج و ریش، اسهال سفید و افت شدید یا توقف تولید تخممرغ را از جمله علائم بیماری در طیور عنوان کرد و گفت: در پرندگان جوان ممکن است بیماری بدون علائم بالینی مشخص و تنها با مرگ ناگهانی همراه باشد.
تاکید بر رعایت اصول بهداشتی برای پیشگیری از انتقال به انسان
سرپرست دفتر بهداشت، پیشگیری و مدیریت بیماریهای طیور و کرم ابریشم درباره احتمال انتقال بیماری به انسان اظهار کرد: انتقال ویروس عمدتاً از طریق تماس مستقیم و نزدیک با پرندگان آلوده صورت میگیرد و به همین دلیل عرضه و خریدوفروش پرندگان زنده در سطح جامعه میتواند مخاطرات بهداشتی به همراه داشته باشد.
وی با تاکید بر ضرورت مصرف گوشت و تخممرغ بهصورت کاملاً پخته افزود: پخت کامل گوشت و تخممرغ، احتمال انتقال عوامل بیماریزا از طریق مواد غذایی را از بین میبرد و شهروندان باید از مصرف فرآوردههای طیور بهصورت خام یا نیمپز خودداری کنند.
حسینی همچنین با اشاره به تجربه پاندمیهای بزرگ آنفلوانزا در قرن گذشته گفت: آنفلوانزای اسپانیایی در سال ۱۹۱۸، آنفلوانزای آسیایی در سال ۱۹۵۷ و آنفلوانزای هنگکنگی در سال ۱۹۶۸ از مهمترین پاندمیهای تاریخ معاصر بودهاند که تلفات انسانی گستردهای بر جای گذاشتند.
تشکیل ۱۲ اکیپ مقابله با آنفلوانزای پرندگان در کهگیلویه و بویراحمد
وی در ادامه با تشریح اقدامات ادارهکل دامپزشکی کهگیلویه و بویراحمد برای پیشگیری از ورود و انتشار بیماری به استان گفت: ارتقای سطح امنیت زیستی، بیماریابی فعال، نمونهبرداری و انجام آزمایشهای تشخیصی، آمادگی آزمایشگاهی، واکسیناسیون و تامین و توزیع مواد ضدعفونیکننده از جمله برنامههای اجرایی در این زمینه است.
حسینی افزود: در همین راستا ۱۲ اکیپ مقابله با بیماری آنفلوانزای فوقحاد پرندگان در سطح استان تشکیل شده و پایش واحدهای فعال پرورش طیور گوشتی، تخمگذار و پلت بهصورت مستمر در حال انجام است.
وی شناسایی و برخورد با واحدهای غیرمجاز، تشدید نظارت بر واکسیناسیون، ممیزی واحدهای پرورش طیور و افزایش اقدامات بهداشتی در کشتارگاهها و کارخانههای تولید خوراک طیور را از دیگر اقدامات عنوان کرد.
سرپرست دفتر بهداشت، پیشگیری و مدیریت بیماریهای طیور و کرم ابریشم ادامه داد: هماهنگی با ادارهکل حفاظت محیطزیست و دانشگاه علوم پزشکی برای گزارشدهی سریع موارد مشکوک، برگزاری دورههای آموزشی برای مرغداران و مسئولان فنی، نظارت بر ضدعفونی خودروها و قفسهای حمل طیور در کشتارگاهها و راستیآزمایی حضور مسئولان فنی بهداشتی نیز در دستور کار قرار دارد.
وی در پایان تاکید کرد: با توجه به روند شیوع جهانی بیماری و نقش پرندگان مهاجر در جابهجایی ویروس، رعایت دقیق ضوابط بهداشتی، همکاری مرغداران و گزارش فوری تلفات غیرعادی طیور، نقش مهمی در جلوگیری از ورود و انتشار آنفلوانزای فوقحاد پرندگان در استان کهگیلویه و بویراحمد دارد.