فرزاد موتمن درباره سینمای جنگ و ضدجنگ در جشنواره بینالمللی فیلم مقاومت
منتشرشده: · بهروزرسانی: · فرهنگ و هنر

کارگردان فرزاد موتمن در نشست انتقال تجربه نوزدهمین جشنواره بینالمللی فیلم مقاومت، تفاوتهای سینمای کلاسیک و مدرن را توضیح داد و به نقش ژانلوک گدار در سینمای ضدجنگ اشاره کرد.
فرزاد موتمن، کارگردان سینما، در نشست انتقال تجربه نوزدهمین جشنواره بینالمللی فیلم مقاومت، تفاوتهای بنیادی سینمای کلاسیک و مدرن را بیان کرد. او گفت که در سینمای کلاسیک توالی روایی مشخصی وجود دارد؛ در حالی که در سینمای مدرن، توالی روایی شکسته میشود و داستان لزوماً عنصر اصلی فیلم نیست.
موتمن افزود که اصل سینما ترکیب تصویر و صداست و ساختن اتمسفر از طریق این دو عامل اصلی است. او فیلم «مردی با دوربین فیلمبرداری» ژیگاورتوف را بهعنوان نمونهای از مدرنترین آثار تاریخ سینما معرفی کرد، چرا که بدون فیلمنامه و بازیگر ساخته شده و تلاش برای رهایی سینما از ادبیات و تئاتر دارد.
در ادامه، او بیان کرد که سینمای مدرن از ابهام و ایهام بهره میبرد؛ در حالی که سینمای کلاسیک همهچیز را برای تماشاگر شفاف میکند. او تاکید کرد که در سینمای مدرن، تماشاگر باید اجزای روایت را در ذهن خود کنار هم قرار دهد و دوباره بسازد.
موتمن اشاره کرد که در سینمای مدرن، فاصلهگذاری بین مخاطب و اثر ایجاد میشود؛ این امر به تماشاگر اجازه میدهد به جای واکنش صرفاً عاطفی، با اثر برخوردی عقلانی داشته باشد. او افزود که تاثیر یک فیلم مدرن ممکن است سالها پس از تماشای آن ادامه پیدا کند.
در مورد نقش ژانلوک گدار، او گفت که گدار در آثارش به موضوعاتی میپردازد که سینمای جریان اصلی کمتر به آنها توجه کرده است، از جمله فیلمهایی که درباره فلسطین ساختهاند. او معتقد بود که سینما در بزنگاههای تاریخی به وظیفه خود عمل نکرده و در برابر اتفاقاتی مانند جنگ جهانی دوم، ویتنام و مسئله فلسطین واکنش موثری نشان نداده است.
موتمن تاکید کرد که سینمای جنگ نباید در خدمت تبلیغات باشد و به فیلم «قایق نجات» آلفرد هیچکاک اشاره کرد؛ این فیلم در میانه جنگ جهانی دوم ساخته شد و نشان داد که سینمای جنگ میتواند تحت تاثیر نگاههای تبلیغاتی قرار بگیرد.
او نمونههایی از سینمای جنگ مانند «وضعیت بشری» ماساکی کوبایاشی، «قطار» جان فرانکنهایمر، «جهنم در اقیانوس آرام» و «لککها پرواز میکنند» را بهعنوان آثار قابلتوجه معرفی کرد و گفت که برخی از این آثار، با وجود وجوه تبلیغاتی، به دلیل ساختار سینمایی و شیوه روایت همچنان ارزشمند هستند.
در پاسخ به پرسشی درباره چرایی نساختن فیلمی درباره فلسطین، موتمن توضیح داد که ساخت چنین آثاری معمولاً از مسیرهای دولتی و سازمانی عبور میکند و او بهعنوان فیلمساز مستقل ترجیح میدهد بهجای اعتماد به این مسیرها، بهصورت مستقل به غزه برود، شرایط را ببیند و پس از پژوهش فیلم بسازد.