فواد ایزدی: اسرائیل هیچ محدودیت اخلاقی برای استفاده سلاح هستهای ندارد
منتشرشده: · بهروزرسانی: · جهان

فواد ایزدی، تحلیلگر مسائل سیاسی، بیان کرد که اسرائیل سلاح هستهای دارد و در صورت احساس تهدید جدی، ممکن است از آن استفاده کند. او همچنین اشاره کرد که اگر ایران سلاح هستهای داشت، احتمالاً درگیریهای مشابه هند و پاکستان رخ میداد.
فواد ایزدی گفت که بحث تغییر دکترین هستهای در ایران موضوع جدیدی نیست و پیشتر لاریجانی نیز اشاره کرده بود که در صورت فشار بر مردم، درخواست تغییر دکترین هستهای ممکن است مطرح شود. وی افزود که اگر ایران در گوشه قرار بگیرد، واکنش نشان خواهد داد و با کشتهشدن رهبر انقلاب، بیش از پنج هزار غیرنظامی، دانشمندان هستهای و سران نظامی و سیاسی، دغدغه در سطح جامعه گسترش یافته است. بر اساس نظرسنجی آقای علیاکبری، بیش از هفتاد درصد مردم چنین درخواستی دارند.
ایزدی اشاره کرد که تجربه جنگ نشان داد مذاکره سایه جنگ را از سر کشور دور نمیکند. در یک سال و نیم گذشته سه بار به کشور حمله شده و سه بار نیز در میانه مذاکرات حمله شده است. او بیان کرد که بخش بزرگی از افکار عمومی، حتی برخی مقامات، به این نتیجه رسیدهاند که طرف مقابل دو رژیم هستهای بدون محدودیت اخلاقی است؛ رژیمهایی که در غزه نسلکشی کردند و جنایتهایشان پس از توافق نیز ادامه دارد. مردم دیدهاند کشورهایی که سلاح هستهای دارند، رهبر، غیرنظامیان، دانشمندان و زیرساختهایشان به این شکل هدف قرار نمیگیرند. بنابراین تغییر نگاه عمومی به سمت ضرورت بازدارندگی هستهای کاملاً قابل درک است و میتواند بر تصمیمگیریهای کشور اثر بگذارد.
او افزود که این تصمیم صرفاً سیاسی و احساسی نیست و دادهها و اطلاعات فنی لازم در اختیار عموم مردم و حتی بسیاری از نخبگان نیست. مشخص نیست تخریب سایت هستهای ایران تا چه حد امکان تولید سلاح را محدود کرده است؛ حتی اگر تصمیم عالی گرفته شود، ممکن است محدودیتهای فنی و فیزیکی وجود داشته باشد. از این جهت، طرح این بحث نباید به فشار بر رهبری یا ایجاد این ذهنیت منجر شود که «چرا نمیسازند؟» اگر هنری وجود دارد، باید بار برداشته شود، نه اینکه بار اضافه شود.
بهطور مثال، هند و پاکستان نشان میدهند که سلاح هستهای میتواند جنگ را سریع فیصله دهد و مانع جنگ تمامعیار شود. در مورد روسیه نیز بازدارندگی هستهای مانع شد کمکهای غرب به اوکراین به درگیری مستقیم ناتو و روسیه تبدیل شود؛ بدون سلاح هستهای، هدف غرب میتوانست تجزیه یا سرنگونی روسیه باشد.
در مورد اسرائیل، ایزدی ادعا کرد که «اگر بمب اتم بازدارندگی دارد، پس چرا ایران به اسرائیل حمله نظامی کرد» صحیح نیست. او گفت اسرائیل سلاح هستهای دارد و موجودیتش از طریق حمله نظامی خارجی هیچوقت در خطر نخواهد بود. اگر احساس کند خاکش در خطر جدی است، از سلاحهای تاکتیکی هستهای استفاده میکند و محدودیت اخلاقی هم ندارد. پایان اسرائیل به سبک نرم و از درون خواهد بود؛ مانند آفریقای جنوبی که با تغییرات سیاسی، اقتصادی و جمعیتی پایان یافت، نه با اشغال نظامی.
ایزدی بر این نکته تاکید کرد که اگر ایران سلاح هستهای داشت، اصولاً به این سبک مورد حمله قرار نمیگرفت که رهبر انقلاب، پنج هزار غیرنظامی، دانشمندان و سران نظامی و سیاسی شوند و زیرساختها اینگونه مورد اصابت قرار بگیرد. اصرار طرف مقابل بر نبود سلاح هستهای در ایران دقیقاً برای همین است که بتواند چنین حملاتی را ممکن کند. اگر ایران سلاح هستهای داشت، درگیری احتمالی شبیه هند و پاکستان چند روزه فیصله پیدا میکرد.
در بحث فنی، اگر تردیدی وجود دارد، حرف عباسی، که فرموده بودند توانایی کامل ساخت بمب را دارد، به عنوان دانشمند هستهای ملاکتر است تا آقای ظریف که تخصص این حوزه را ندارد و دغدغه سیاسی او جلوگیری از حرکت ایران به سمت سلاح بوده است. البته ممکن است پس از جنگ دوازدهروزه محدودیتهای تازهای ایجاد شده باشد که نمیدانیم.
در خصوص خروج از NPT، ایزدی گفت که اکنون ضرورت ندارد و کشور زمانی باید خارج شود که بخواهد تست هستهای انجام دهد. ساخت سلاح هستهای بهخودیخود خلاف قوانین بینالمللی نیست؛ اگر عضو NPT نباشید، تعهدی هم وجود ندارد. ماده ۱۰ NPT خروج را مجاز کرده و حضور در آن داوطلبانه است. مشکل اصلی، اختلاف داخلی است: مجلس تعامل با آژانس را تعلیق میکند، اما چند هفته بعد مسئولان با گروسی در قاهره عکس یادگاری میگیرند. اگر قرار است خروج از NPT مطرح شود، باید رای بیاورد و آثارش پذیرفته شود. همچنین آژانس در قبال حمله به سایتهای تحت بازرسی حتی بیانیه محکومیت صادر نکرد؛ این ادعا که گروسی در جایگاه مامور اسرائیل عمل میکند، بیپایه نیست.