روبوتهای بدون سرنشین در تنگه هرمز؛ کشف مینهای دریایی و تسخیر شناور آمریکایی

در تنگه هرمز، رباتهای بدون سرنشین برای شناسایی مینهای دریایی به کار گرفته میشوند و اخیراً یک شناور آمریکایی توسط نیروهای ایرانی ضبط شد. این فناوریها در حال تغییر نحوهٔ امنیت دریایی هستند.
در تنگه هرمز، یکی از پرخطرترین مسیرهای دریایی جهان، کشتیها در معرض موشک، پهپاد و مینهای زیرآبی قرار دارند. برای کاهش خطر، نیروهای دریایی غربی به رباتهای زیرسطحی و سطحی متکی شدهاند.
استیو کامرون، پیشین افسر ناوگان بازرگانی، میگوید: «عبور از تنگه هرمز زمانی ممکن است که ناخدا و خدمه حاضر باشند خطر آن را بپذیرند. کشتی باید تحت پوشش بیمه خطرات جنگی باشد و در نهایت این ناخداست که تصمیم آخر را میگیرد.»
مینهای مدرن در بستر دریا فعال میشوند زمانی که سیگنال صوتی یا مغناطیسی را تشخیص دهند و انفجار آنها موج فشاری ایجاد میکند که میتواند تیر اصلی کشتی را در هم بشکند. برخی مینها میتوانند به سطح نزدیک شوند یا با نیروی محرکه به سمت هدف حرکت کنند.
ایان مکفارلین، متخصص جنگ دریایی، میگوید: «مینهای دریایی روشی بسیار ارزان برای جنگ دریایی هستند؛ موضوعی که نیروی دریایی سلطنتی بریتانیا بهخوبی از آن آگاه است.»
پیش از این، شناورهای مینیاب سنتی با خدمهای حدود ۸۰ ملوان عمل میکردند. اکنون، سامانههای خودکار که از ساحل کنترل میشوند، تنها به ۲۰ نفر نیروی انسانی نیاز دارند و برای کشورهای ناتو جذابیت دارند.
در جنگ عراق ۲۰۰۳، نیروی دریایی آمریکا با ربات رموس ۱۰۰، یک دستگاه اژدرشکل، به جستجوی مینهای دریایی پرداخت. این ربات در عمق ۳۰ متر عمل میکرد و ماموریت خطرناک را از غواصان برمیداشت.
در سپتامبر، نیروهای ایرانی یک زیردریایی خودکار آمریکایی را از آبهای تنگه هرمز بیرون کشیدند. این ربات، ساخت شرکت اندوریل، دچار نقص فنی شد و هیچ تجهیزات طبقهبندیشدهای در آن وجود نداشت. ویلیام لاپتون، تحلیلگر امور دریایی، میگوید: «این در مقایسه با اسیر شدن نیروهای انسانی، اتفاقی بسیار کماهمیت بود.»
اگر یک شناور بدون سرنشین به دست طرف مقابل بیفتد، اطلاعات ذخیرهشده در آن میتواند از راه دور پاک یا نابود شود. این احتمال در مورد شناور زیرسطحی آمریکایی که توسط نیروهای ایرانی در اختیار گرفته شد، نیز مطرح است.
همکاری میان شرکت تالس، نیروی دریایی سلطنتی بریتانیا و نیروی دریایی فرانسه، منجر به ساخت شناور سطحی بدون سرنشین شد که با حسگرهای سونار برای شناسایی مینهای دریایی برنامهریزی شده است.