کاسی درباره نقش نخبگان و مشارکت مردمی در نهضت جنگل
منتشرشده: · بهروزرسانی: · ایران · گیلان

پژوهشگر حوزه فرهنگ و تاریخ، مهدی کاسی، در نشست رهبران ایران مقاوم به نقش زنان، نخبگان و مشارکت مردمی در سازماندهی نهضت جنگل اشاره کرد.
پژوهشگر حوزه فرهنگ و تاریخ، مهدی کاسی، در نشست رهبران ایران مقاوم که توسط جبهه فرهنگی انقلاب اسلامی در تالار مرکزی رشت برگزار شد، به نقش زنان در پشتیبانی از نهضت جنگل اشاره کرد. او بیان کرد که در روایتهای مربوط به این دوره، نمونههایی از مشارکت زنان در تامین نیازهای نیروهای مبارز دیده میشود، از جمله تهیه نان و مواد غذایی و تامین بخشی از نیازهای نیروهای جنگل.
کاسی ادامه داد که بهرهگیری از ظرفیتهای محلی و مشارکت گروههای مختلف اجتماعی، از جمله زنان و نوجوانان، نشان میدهد که پشتیبانی از نهضت جنگل محدود به نیروهای مسلح نبود و شبکهای از همکاریهای مردمی در بخشهای مختلف شکل گرفته بود.
در مورد استفاده از نخبگان، او تاکید کرد که در نهضت جنگل افراد با تخصصها و پیشینههای گوناگون حضور داشتند و این تنوع ظرفیت، امکان استفاده از تواناییهای مختلف را فراهم میکرد. او اشاره کرد که بهرهگیری از افرادی که در حوزههای روزنامهنگاری، فعالیتهای فکری و فضای روشنفکری تجربه داشتند، میتوانست در تدوین اسناد تشکیلاتی، تنظیم مرامنامه و ساماندهی فکری نهضت موثر باشد.
کاسی بیان کرد که سازماندهی یک حرکت اجتماعی به عوامل متعددی وابسته است و در بررسی نهضت جنگل باید مجموعهای از مولفهها، از جمله سازماندهی نیروها، تامین منابع مالی، بهرهگیری از نخبگان و ایجاد ارتباط با بدنه اجتماعی را در کنار یکدیگر تحلیل کرد. او همچنین به آسیبپذیری جریانهای اجتماعی در برابر نفوذ و اختلافات داخلی اشاره کرد و تاکید کرد که تجربه نهضت جنگل نشان میدهد که انسجام تشکیلاتی و مراقبت از منابع و سازوکارهای داخلی از موضوعات مهم در تداوم حرکتهای جمعی است.
در بخش مربوط به ابعاد نظامی، کاسی به درگیریهای نظامی نهضت جنگل با نیروهای بریتانیایی اشاره کرد و بیان کرد که یکی دیگر از ابعاد قابل بررسی در تجربه جنگل، شیوه مواجهه نیروهای نهضت با برتری تسلیحاتی و امکانات نظامی طرف مقابل بود. او افزود که در شرایطی که نیروهای مقابل از امکاناتی مانند خودروهای زرهی و هواپیما بهره میبردند، نیروهای جنگل ناگزیر بودند متناسب با تواناییها و امکانات خود، شیوههای متفاوتی برای مقابله با این برتری نظامی به کار بگیرند. او به استفاده از کمین و بهرهگیری از شناخت جغرافیای منطقه اشاره کرد و گفت که سازماندهی نیروها در مسیرهای مختلف و استفاده از ظرفیتهای محیطی از جمله موضوعاتی است که در بررسی تاکتیکهای نظامی نهضت جنگل اهمیت دارد.
کاسی تاکید کرد که شناخت تجربههای نظامی نهضت جنگل مستلزم توجه همزمان به شرایط میدانی، میزان امکانات طرفین، شیوه فرماندهی و نقش اطلاعات در تصمیمگیریهاست. او همچنین به اقدامات عمرانی و استفاده از مشارکت مردم در دوره نهضت جنگل اشاره کرد و گفت که فعالیتهای مرتبط با راهسازی و ساماندهی مسیرهای ارتباطی را نیز میتوان از منظر مشارکت اجتماعی و استفاده از ظرفیتهای محلی بررسی کرد. او به روایتهایی درباره ساخت راه در مناطق غربی گیلان اشاره کرد و افزود که در برخی از این روایتها، بر مشارکت روستاهای اطراف و تقسیم کار میان مردم برای پیشبرد فعالیتهای عمرانی تاکید شده است.
کاسی در پایان گفت که بررسی تجربه نهضت جنگل از منظر سادهزیستی رهبران، زمانشناسی، سازماندهی نیروها، استفاده از ظرفیت نخبگان، مشارکت مردمی و ابتکارهای نظامی میتواند ابعاد متنوعتری از این حرکت تاریخی را آشکار کند؛ ابعادی که برای شناخت شیوه شکلگیری و تداوم حرکتهای اجتماعی و تاریخی نیز قابل تامل است.