صنعت میگوی بوشهر در مسیر بازگشت به اوج؛ در انتظار تولید ۴۰ هزار تنی
خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها: سواحل طولانی خلیج فارس در استان بوشهر طی سال‌های گذشته به بستری برای شکل‌گیری یکی از مهم‌ترین فعالیت‌های اقتصادی و تولیدی جنوب کشور تبدیل شده است.
خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها: سواحل طولانی خلیج فارس در استان بوشهر طی سال‌های گذشته به بستری برای شکل‌گیری یکی از مهم‌ترین فعالیت‌های اقتصادی و تولیدی جنوب کشور تبدیل شده است.
در گستره‌ای از مزارع پرورشی استان، چرخه تولید میگو با مشارکت هزاران نفر از نیروهای متخصص، کارگران، بهره‌برداران، تامین‌کنندگان نهاده‌ها، فعالان حمل‌ونقل و صنایع فرآوری جریان دارد. هر دوره پرورش، علاوه بر تولید یک محصول صادراتی، زنجیره‌ای از فعالیت‌های اقتصادی را به حرکت درمی‌آورد که آثار آن در مناطق ساحلی و شهرهای پیرامونی قابل مشاهده است.
با این حال، مسیر توسعه این صنعت همواره هموار نبوده است. شیوع بیماری در مزارع پرورشی طی سال گذشته، بخشی از ظرفیت تولید را تحت تاثیر قرار داد و خسارت‌هایی را به فعالان این حوزه تحمیل کرد. تجربه این دوره بار دیگر نشان داد که توسعه کمی مزارع، بدون توجه به مدیریت بهداشتی، کنترل بیماری‌ها، کیفیت آب، تامین نهاده‌های استاندارد و پشتیبانی مالی، نمی‌تواند تضمین‌کننده پایداری تولید باشد.
اکنون اما نشانه‌هایی از بهبود شرایط تولید در مزارع استان دیده می‌شود؛ برداشت محصول ادامه دارد و مسئولان بخش کشاورزی و شیلات از افزایش قابل توجه تولید در مقایسه با سال گذشته خبر می‌دهند.
در کنار این چشم‌انداز امیدوارکننده، موضوع تامین سرمایه در گردش و مشارکت بیشتر بخش خصوصی نیز به‌عنوان دو ضرورت اساسی برای تثبیت جایگاه بوشهر در صنعت میگوی کشور مطرح است.
برداشت میگو ادامه دارد؛ ۱۴ هزار تن محصول روانه بازار شد
مدیرکل شیلات استان بوشهر در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به آخرین وضعیت برداشت میگوی پرورشی در استان اظهار کرد: تاکنون بیش از ۱۴ هزار تن میگوی پرورشی از مزارع استان برداشت شده و این عملیات همچنان با فعالیت مستمر بهره‌برداران و کارگران مزارع ادامه دارد.
تاکنون بیش از ۱۴ هزار تن میگوی پرورشی از مزارع استان برداشت شده و این عملیات همچنان با فعالیت مستمر بهره‌برداران و کارگران مزارع ادامه دارد عقیل امینی افزود: این میزان برداشت هنوز بیانگر ظرفیت نهایی تولید استان نیست و بخش قابل توجهی از مزارع پرورشی همچنان در مرحله رشد محصول قرار دارند و به زمان مناسب برای برداشت نرسیده‌اند. بنابراین با ورود تدریجی این مزارع به چرخه برداشت، انتظار می‌رود میزان تولید استان افزایش پیدا کند.
مدیرکل شیلات استان بوشهر با اشاره به جایگاه این استان در صنعت آبزی‌پروری کشور تصریح کرد: پرورش میگو در بوشهر صرفاً یک فعالیت تولیدی نیست، بلکه مجموعه‌ای از فعالیت‌های اقتصادی را به یکدیگر پیوند داده است؛ از تولید و تکثیر بچه‌میگو گرفته تا تامین خوراک، تجهیزات، حمل‌ونقل، فرآوری و صادرات.
امینی ادامه داد: هزاران نفر به‌صورت مستقیم و غیرمستقیم از این صنعت اشتغال و درآمد دارند و رونق مزارع پرورشی می‌تواند تاثیر قابل توجهی بر اقتصاد مناطق ساحلی و معیشت خانواده‌های فعال در این بخش داشته باشد.
وی تامین منابع مالی و اعتباری را یکی از نیازهای جدی پرورش‌دهندگان دانست و گفت: تولیدکنندگان برای تامین نهاده‌ها، پرداخت هزینه‌های جاری، نگهداری تجهیزات و اجرای برنامه‌های توسعه‌ای به سرمایه در گردش نیاز دارند و همراهی نظام بانکی در این زمینه می‌تواند به استمرار فعالیت مزارع و افزایش ظرفیت تولید کمک کند.
مدیرکل شیلات استان بوشهر خاطرنشان کرد: آنچه امروز در مزارع استان به دست آمده، نتیجه سرمایه‌گذاری و تلاش فعالان این عرصه است و حمایت هماهنگ دستگاه‌های اجرایی، بانک‌ها و بخش خصوصی می‌تواند زمینه تقویت صنعت آبزی‌پروری و ارتقای جایگاه بوشهر در اقتصاد دریامحور کشور را فراهم کند.
میگو؛ فرصتی برای اشتغال و ارزآوری بوشهر
رئیس مجمع نمایندگان استان بوشهر در مجلس شورای اسلامی نیز در گفتگو با خبرنگار مهر با تاکید بر ضرورت حمایت از صنعت پرورش میگو اظهار کرد: استان بوشهر از ظرفیت‌های کم‌نظیری برای توسعه آبزی‌پروری برخوردار است و موقعیت جغرافیایی، دسترسی به آب‌های خلیج فارس، اراضی مستعد ساحلی و تجربه فعالان این حوزه، شرایط مناسبی برای گسترش این صنعت فراهم کرده است.
جعفر پورکبگانی افزود: میگو یکی از محصولات مهم اقتصادی استان است که علاوه بر تامین بخشی از نیاز بازار داخلی، قابلیت عرضه گسترده در بازارهای صادراتی را دارد. افزایش تولید و ارتقای کیفیت این محصول می‌تواند به تقویت درآمدهای ارزی کشور و توسعه فعالیت‌های اقتصادی در مناطق ساحلی منجر شود.
رئیس مجمع نمایندگان استان بوشهر با اشاره به نقش اشتغال‌آفرینی این صنعت بیان کرد: فعالیت مزارع پرورش میگو به اشتغال محدود نمی‌شود و مجموعه‌ای از مشاغل در حوزه تکثیر، تامین نهاده، تولید خوراک، خدمات فنی، بسته‌بندی، سردخانه، حمل‌ونقل و صادرات به آن وابسته هستند. از این رو هر میزان سرمایه‌گذاری در این بخش، می‌تواند فرصت‌های شغلی متعددی ایجاد کند.
پورکبگانی توسعه این صنعت را نیازمند مشارکت جدی‌تر بخش خصوصی دانست و گفت: دولت باید با فراهم کردن زیرساخت‌ها، تسهیل فرایندهای اداری و کاهش موانع سرمایه‌گذاری، زمینه حضور سرمایه‌گذاران را فراهم کند. بخش خصوصی نیز با برخورداری از توان مالی، تجربه و ظرفیت مدیریتی می‌تواند نقش موثری در افزایش سطح تولید و توسعه واحدهای پرورشی داشته باشد.
وی با تاکید بر ضرورت استفاده هدفمند از منابع بانکی خاطرنشان کرد: پرورش‌دهندگان میگو برای آغاز هر دوره تولید و ادامه فعالیت خود به منابع مالی قابل توجهی نیاز دارند. بانک‌ها باید با درک ماهیت این فعالیت و زمان‌بندی بازگشت سرمایه، تسهیلات سرمایه در گردش و اعتبارات مورد نیاز تولیدکنندگان را متناسب با دوره پرورش در اختیار آنان قرار دهند.
رئیس مجمع نمایندگان استان بوشهر تاکید کرد: حمایت از تولیدکنندگان میگو باید به یک برنامه مستمر تبدیل شود و تنها به پرداخت تسهیلات محدود نماند. توسعه زیرساخت‌های برق و آب، تامین نهاده‌های باکیفیت، پشتیبانی فنی و بهداشتی و تقویت صنایع فرآوری و صادرات از جمله اقداماتی است که می‌تواند تولید را افزایش دهد و جایگاه استان بوشهر را در بازارهای داخلی و خارجی تثبیت کند.
بازگشت صنعت میگو از روزهای دشوار
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان بوشهر نیز در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به فراز و فرودهای صنعت پرورش میگو در استان اظهار کرد: این بخش در سال‌های گذشته به دلیل بروز بیماری در برخی مزارع با مشکلات جدی مواجه شد و میزان تولید تحت تاثیر خسارت‌های واردشده کاهش یافت، اما همکاری پرورش‌دهندگان، مجموعه دامپزشکی، شیلات و سایر دستگاه‌های تخصصی موجب شد شرایط به‌تدریج بهبود پیدا کند.
رسیدن به اهداف بلندمدت نیازمند توسعه زیرساخت‌ها، سرمایه‌گذاری جدید، ارتقای بهره‌وری و حمایت از تولیدکنندگان است مرتضی بحرانی افزود: در دوره‌ای که بیماری بیشترین تاثیر را بر مزارع گذاشت، تولید استان به حدود ۱۵ تا ۱۷ هزار تن رسید و این مسئله خسارت‌هایی را به سرمایه‌گذاران و بهره‌برداران تحمیل کرد. با این حال، تجربه به‌دست‌آمده در مدیریت بیماری، اصلاح روش‌های پرورش و همراهی فعالان این صنعت، زمینه بازگشت تولید به مسیر رشد را فراهم کرده است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان بوشهر با اشاره به چشم‌انداز تولید در سال جاری تصریح کرد: برآورد ما این است که میزان تولید میگوی پرورشی استان در سال جاری به حدود ۳۰ تا ۳۵ هزار تن برسد و در صورت فراهم بودن شرایط مناسب، هدف‌گذاری برای دستیابی به حدود ۴۰ هزار تن نیز دنبال می‌شود. تحقق این هدف به وضعیت مزارع، مدیریت پرورش و استمرار شرایط مناسب تولید بستگی دارد.
بحرانی با بیان اینکه بوشهر جایگاه ویژه‌ای در صنعت میگوی کشور دارد، گفت: این استان به‌تنهایی حدود نیمی از تولید میگوی پرورشی کشور را تامین می‌کند و همین سهم نشان می‌دهد که هرگونه تحول در صنعت میگوی بوشهر، تاثیر مستقیمی بر وضعیت تولید این محصول در سطح ملی خواهد داشت. ظرفیت‌های موجود استان می‌تواند زمینه تقویت حضور ایران در بازارهای داخلی و خارجی را نیز فراهم کند.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان بوشهر درباره اهداف برنامه هفتم توسعه نیز گفت: در این برنامه برای تولید میگو هدف‌گذاری قابل توجهی در سطح کشور انجام شده است و با توجه به توان تولیدی بوشهر، معتقدیم استان می‌تواند سهم مهمی در تحقق این برنامه داشته باشد. البته رسیدن به اهداف بلندمدت نیازمند توسعه زیرساخت‌ها، سرمایه‌گذاری جدید، ارتقای بهره‌وری و حمایت از تولیدکنندگان است.
بحرانی خاطرنشان کرد: تجربه سال‌های گذشته نشان داده است که صنعت میگو با وجود مواجهه با بیماری و خسارت‌های احتمالی، توان بازسازی و بازگشت به شرایط تولید را دارد. همکاری میان بهره‌برداران و دستگاه‌های تخصصی، انتقال تجربه و به‌کارگیری روش‌های علمی در مدیریت مزارع می‌تواند آسیب‌پذیری این صنعت را کاهش دهد و مسیر افزایش تولید را هموار کند.
از تولید تا صادرات؛ زنجیره‌ای که باید تکمیل شود
ظرفیت تولید میگوی بوشهر زمانی به ارزش اقتصادی کامل خود می‌رسد که حلقه‌های مختلف زنجیره تولید و عرضه در کنار یکدیگر توسعه پیدا کنند. افزایش تولید به‌تنهایی کافی نیست و باید همزمان ظرفیت‌های فرآوری، بسته‌بندی، سردخانه، حمل‌ونقل و بازاریابی صادراتی نیز متناسب با حجم محصول افزایش یابد.
بخش مهمی از اهمیت اقتصادی میگوی پرورشی استان به قابلیت عرضه آن در بازارهای خارجی بازمی‌گردد. دسترسی به بازارهای صادراتی، رعایت استانداردهای بهداشتی و کیفی، ایجاد ثبات در تامین محصول و تقویت زیرساخت‌های نگهداری و حمل‌ونقل سرد می‌تواند ارزش افزوده بیشتری برای تولیدکنندگان و اقتصاد استان ایجاد کند.
صنعت میگوی بوشهر اکنون در نقطه‌ای قرار گرفته است که می‌تواند از مرحله بازیابی تولید به سمت توسعه پایدار حرکت کند. ظرفیت‌های طبیعی، تجربه تولیدکنندگان، زیرساخت‌های موجود و سهم قابل توجه استان از تولید ملی، فرصت مناسبی برای گسترش این فعالیت اقتصادی فراهم کرده است.
با این حال، دستیابی به تولید ۴۰ هزار تن و عبور از این رقم، صرفاً با افزایش سطح زیرکشت امکان‌پذیر نیست. کنترل بیماری، ارتقای بهره‌وری، تامین سرمایه در گردش، برق پایدار و توسعه صنایع فرآوری باید به‌صورت همزمان دنبال شود. همچنین حمایت از تولیدکنندگان کوچک و متوسط می‌تواند مانع تمرکز فرصت‌های اقتصادی در تعداد محدودی از واحدهای بزرگ شود.