هر صبح مارکوس اورلیوس به خود میگفت: «امروز با ناسپاسها روبهرو خواهم شد
منتشرشده: · بهروزرسانی: · جهان

امپراتور روم مارکوس اورلیوس، فیلسوف رواقی، روزانه با یادآوریهای فلسفی خود برای مقابله با دشواریهای روزانه آماده میشد. این متنها نشان میدهد که او چگونه با ذهنی منظم و اخلاقی، بر زندگیاش حکمرانی میکرد.
مارکوس اورلیوس، امپراتور روم از سال ۱۶۱ تا ۱۸۰ میلادی، در دوران فرمانروایی خود با جنگهای مرزی، بیماریهای فراگیر و فقدان عزیزان روبهرو بود.
او برای مقابله با این دشواریها به تمرینهای روزانه فلسفی و خودکاوی روی میآورد؛ هدفشان مهار واکنشهای درونی در جهانی بود که بسیاری از اتفاقات آن از کنترل انسان خارج است.
کتاب «تاملات» مجموعهای از یادداشتهای شخصی اوست که در آن بارها خودش را به خویشتنداری، عدالت، خرد و پذیرش واقعیت فراخواند.
این نوشتهها نشان میدهد که او فلسفه را نه صرفاً مجموعهای از نظریههای انتزاعی، بلکه راهی برای زندگی روزمره و انجام مسئولیتهای دشوار میدانست.
او در یکی از یادداشتهای خود مینویسد: «چنان رفتار نکن که گویی دههزار سال برای تلف کردن در اختیار داری. مرگ در کنار تو ایستاده است. تا زمانی که زندهای و توان انجام کاری را داری، مفید باش.»
در بخش دوم کتاب، او به خود یادآوری میکند: «هنگامی که صبح از خواب برمیخیزی، به خود بگو: امروز با افرادی روبهرو خواهم شد که دخالتجو، ناسپاس، متکبر، نادرست، حسود و ناسازگارند…»
این عبارت نشان میدهد که او انتظار نداشت همه مطابق میل او رفتار کنند و بر این باور بود که واکنشهای دیگران در کنترل او نیستند؛ اما نحوه پاسخ دادن به آنها بستگی به انتخاب او دارد.
مارکوس اورلیوس با این یادآوریها، پیش از ورود به مسئولیتهای روزانه، انتظارات خود را واقعبینانه تنظیم میکرد و اجازه نمیداد رفتار دیگران او را از اصول اخلاقیاش دور کند.