کتابخانه‌های حوزوی باید به کانون‌های تولید و گسترش دانش تبدیل شوند
منتشرشده: · فرهنگ و هنر · قم
مشروح پیام آیت الله اعرافی مدیر حوزه‌های علمیه کشور به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی بدین شرح است: کتابداران، پژوهشگران و پویندگان طریق علم و معرفت سلام علیکم هفته کتاب و کتابخوانی، مجالی ارزشمند برای تامل در نقش بنیادین…
مشروح پیام آیت الله اعرافی مدیر حوزه‌های علمیه کشور به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی بدین شرح است:
کتابداران، پژوهشگران و پویندگان طریق علم و معرفت
سلام علیکم
هفته کتاب و کتابخوانی، مجالی ارزشمند برای تامل در نقش بنیادین کتابخانه‌ها در حیات علمی انسان و جهان و مراکز علمی و حوزه‌های علمیه و بازشناسی مسئولیت نهادهای علمی در فراهم آوردن زمینه رشد و بالندگی کتاب و کتابخانه در شرائط جدید است. بی تردید کتابخانه در سنت علمی حوزه، صرفاً مکانی برای گردآوری و نگهداری آثار نیست؛ بلکه پشتوانه پژوهش بستر تعامل اندیشه‌ها و حلقه پیوند میان میراث علمی گذشتگان و تلاشهای معرفتی نسل حاضر است.
چه نیکوست در این مناسبت کلام نورانی امام صادق را به یاد آوریم که گفتند: «اکتب وبث عِلْمَکَ فِی اِخْوَانِکَ، فَاِنْ مِن فَاُورِثُ کُتُبَک بنیک؛ بنویس دانش خود را در میان برادرانت نشر ده و کتاب هایت را به فرزندانت به میراث بگذار این رهنمود افزون بر تاکید بر نشر دانش مسئولیت انتقال سرمایه‌های علمی به نسلهای آینده را یادآور میشود؛ مسئولیتی که کتابخانه‌ها در تحقق آن جایگاهی ممتاز و انکار ناپذیر دارند.
در این میان کتابخانه‌های حوزوی باید در تراز جایگاه علمی و رسالت معرفتی حوزه‌های علمیه از مخازن نگهداری منابع به مراکز فعال پشتیبانی و هدایت پژوهش ارتقا یابند. توسعه و روزآمدسازی مجموعه‌ها تقویت کتابخانه‌های تخصصی ارتقای خدمات اطلاع رسانی و پژوهشی، بهبود زیر ساخت‌های فنی و اطلاعاتی و تامین نیروی انسانی متخصص از جمله ضرورتهایی است که تحقق آنها نیازمند برنامه ریزی هدفمند حمایت مستمر و اهتمام جدی ارکان و مدیران معزز حوزه‌های علمیه است.
در این مسیر نقش کتابداران و متخصصان علم اطلاعات و دانش شناسی نقشی فراتر از سامان دهی و نگهداری منابع است. آنان با شناخت نیازهای علمی مخاطبان راهنمایی پژوهشگران و تسهیل دسترسی به سرمایه‌های دانشی در پویایی جریان پژوهش و ارتقای کیفیت فعالیتهای علمی سهمی موثر دارند؛ شایسته است منزلت حرفه ای و تخصصی این خدمتگزاران ارج نهاده شود و زمینه بهره‌گیری هرچه بیشتر از دانش و توانمندی آنان فراهم آید.
با این همه بالندگی کتابخانه‌ها زمانی به ثمر خواهد نشست که فرهنگ مطالعه در متن زندگی علمی طلاب و در کنار برنامه‌های آموزشی و پژوهشی جایگاهی پایدار بیابد. پرورش طلابی اندیشه ورز پرسشگر و برخوردار از قدرت تحلیل و استدلال در گرو گشودن افق مطالعه فراتر از متون درسی، تقویت مطالعات آزاد و مسئله محور و فراهم ساختن فرصت‌های مناسب برای انس با آثار علمی و معرفتی است. از این رو، معرفی کتابهای ارزشمند ایجاد انگیزه برای مطالعه مستمر و پیوند دادن فعالیتهای آموزشی با کتابخوانی باید در شمار اهتمام جدی مدارس و مراکز حوزوی قرار گیرد.
موضوع مهم دیگر تحول و انقلاب اساسی رخ داده در مفهوم و دامنه کتاب به خاطر پیشرفت شگفت انگیز علوم شناختی و فناوری‌های هوشمند با همه محاسن و آسیب‌های آن است. این مقوله و پیامدهای آن ضرورت بازشناسی مفاهیم کتاب و تحقیق و تولید علمی و بازسازی آن و راهبری تحولات پیش روی تحقیقات و علوم اسلامی را مضاعف می‌سازد؛ افزون بر همه اینها راهبری احیای تراث مکتوب دینی و اسلامی و شیعی و حفظ مواریث تاریخی آن و شبکه سازی کتابخانه‌ها و سامانه‌ها وظیفه دیگری است که باید بدان پرداخت.
امید است با هم افزایی مدیران استادان کتابداران و متولیان امور علمی و فرهنگی کتابخانه‌های حوزه‌های علمیه بیش از پیش در جایگاه شایسته خویش قرار گیرند و به کانون‌های زنده تولید، تبادل و گسترش دانش و پرورش اندیشه تبدیل شوند؛ کانون‌هایی که در پرتو آنها چراغ علم و معرفت فروزان‌تر و مسیر تربیت عالمان و پژوهشگران آینده هموارتر گردد و زمینه فراتر رفتن از وضع موجود و رفع کاستی‌های فعلی فراهم آید.
اینجانب ضمن تبریک هفته کتاب و کتابخوانی از تلاش‌ها و خدمات کتابداران، پژوهشگران، نویسندگان و همه دست‌اندرکاران عرصه ترویج فرهنگ مطالعه و نشر معرفت صمیمانه قدردانی نموده و توفیق روزافزون همگان را در اعتلای بنیه علمی حوزه‌های علمیه و گسترش معارف اصیل اسلامی از درگاه خداوند متعال مسئلت دارم.