وزیر خارجه ایران: حق دفاع مشروع ایران در برابر حملات آمریکا
منتشرشده: · بهروزرسانی: · ایران · اخبار جنگ

وزیر امور خارجه ایران، سیدعباس عراقچی، در یادداشتی برای ژاپن ادعا کرد که حملات نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران، نقض واضحی از منشور ملل متحد است و ایران حق دارد حق دفاع مشروع خود را اعمال کند. این دیدگاه بر اصول بنیادی حقوق بینالملل تاکید دارد.
وزیر امور خارجه ایران، سیدعباس عراقچی، در یادداشتی برای ژاپن نوشت که ایران حق دفاع مشروع دارد و میتواند آن را اعمال کند.
در یادداشت، او اشاره کرد که اگر دولتها بتوانند بر اساس ارزیابیهای خود از تهدیدهای احتمالی آینده به یکدیگر حمله کنند، نظم حقوقی بینالمللی به خطر میافتد.
حملات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران، نقض ممنوعیت توسل به زور و تعرض به حاکمیت ایران محسوب میشوند؛ مشروعیت این حملات باید بر اساس منشور ملل متحد و اصول حقوق بینالملل ارزیابی شود.
منشور ملل متحد مادهٔ ۲ بند ۴، تهدید یا استفاده از زور علیه تمامیت ارضی یا استقلال سیاسی هر کشور را ممنوع میکند؛ این ممنوعیت نه تنها تعهد معاهدهای است، بلکه قاعدهای بنیادین در حقوق بینالملل عرفی نیز محسوب میشود.
حقوق بینالملل تنها در شرایط محدود، توسل به زور را مجاز میداند، از جمله حق دفاع مشروع بر اساس مادهٔ ۵۱ منشور. حملهٔ آمریکا به ایران، بدون مجوز شورای امنیت و بدون ادعاهای معتبر تهدید، نمیتواند بر این اساس استناد کند.
رئیس شعبه آمریکایی انجمن حقوق بینالملل در بیانیهٔ ۶ مارس ۲۰۲۶، حملهٔ آمریکا را غیرقانونی توصیف کرد و تاکید کرد که تهدیدهای حدسی نمیتوانند توجیهکننده استفاده از نیروی نظامی باشند.
حملات به مدارس، ورزشگاهها و زیرساختهای غیرنظامی ایران، پرسشهای حقوقی دیگری را مطرح میکنند؛ این حملات باید از منظر قواعد بشردوستانه حقوق بینالملل بررسی شوند.
قطعنامهٔ ۳۳۱۴ مجمع عمومی سازمان ملل متحد، تعریف تجاوز را مشخص میکند؛ در نبود توجیه حقوقی معتبر، حملهٔ آمریکا به ایران، فعل متخلفانه بینالمللی محسوب میشود.
بر اساس حقوق مسئولیت دولتها، هرگاه رفتاری قابل انتساب به یک دولت، تعهدات بینالمللی را نقض کند، آن دولت مسئولیت بینالمللی پیدا میکند؛ این مسئولیت شامل پایان دادن به رفتار متخلف، ارائه تضمین و جبران خسارات است.