ایالات متحده و چین بلوکهای هوش مصنوعی تشکیل میدهند، اروپا در تلاش برای حاکمیت فناوری
منتشرشده: · ایران

ایالات متحده و چین بلوکهای اختصاصی هوش مصنوعی ایجاد کردهاند؛ اروپا سعی دارد وابستگی خود به هر دو را کاهش داده و به سوی حاکمیت فناوری حرکت کند، اما هنوز زیرساخت و مدلهای بومی کافی ندارد.
ایالات متحده و چین با کشورهای دیگر بلوکهای اختصاصی هوش مصنوعی تشکیل دادهاند تا استانداردها را تعیین کنند و از مزایای این فناوری بهرهبرداری نمایند. اروپا و سایر کشورها در حال بررسی گزینههای استفاده از تراشهها و فناوریهای پیشرفته آمریکا یا سیستمهای متنباز و مقرونبهصرفه چین هستند.
در سال جاری نگرانیهای امنیتی در اروپا دربارهٔ وابستگی به فناوری خارجی افزایش یافته است. تعطیلی اجباری مدلهای Fable 5 و Mythos 5 متعلق به Anthropic در ماه ژوئن و قطع شبکه ماهوارهای Starshield متعلق به ایلان ماسک در اوکراین، هشدارهایی را برانگیختهاند.
در ژوئن، اتحادیه اروپا بستهٔ حاکمیت فناوری اروپایی را رونمایی کرد که شامل پیشنهادهایی برای افزایش تولید تراشه، گسترش مراکز داده، حمایت از هوش مصنوعی پایدار، ترویج نرمافزار متنباز و ادغام مراکز داده در شبکه انرژی میشود. پیش از این، قانون تراشهها باعث افزایش ظرفیت تولید تراشه شد؛ بهعنوان مثال، کمک دولتی ۳۱۹ میلیون یورو به شرکت Infineon Technologies و بودجههای مشابه در ایتالیا و چکیا.
شرکتهای ASML و Soitec در زنجیره تامین نیمهرساناها نقش مهمی دارند. اتحادیه اروپا در حال ایجاد زیرساخت ابری فدره است که گرههای ملی را به شبکهای متصل میکند تا فعالیت فرامرزی را تسهیل کند.
با این حال، اروپا هنوز مدل پیشرو هوش مصنوعی مشابه OpenAI، Anthropic یا DeepSeek در اختیار ندارد و وابستگی زیادی به فناوری خارجی دارد. شرکت فرانسوی Mistral یکی از اندک تولیدکنندگان مدلهای هوش مصنوعی در اروپا است.
اتحادیه اروپا سعی دارد کسری تجاری روزانه ۱ میلیارد یورویی با چین را کاهش دهد؛ بخش عمدهای از عناصر نادر خاکی اروپا از چین تامین میشود. چین با ایجاد «کانال سبز» برای تسهیل صدور مجوز عناصر نادر خاکی و آهنرباهای دائمی، به توافق تجاری اولیه با اروپا دست یافته است.