مذاکرات کشورهای خلیج فارس برای دستیابی به توافق چندجانبه با ایران
منتشرشده: · بهروزرسانی: · ایران

کشورهای خلیج فارس در حال مذاکره بر سر توافقی چندجانبه میان ایران و آمریکا برای جلوگیری از درگیری نظامی هستند.
کشورهای خلیج فارس در تلاشاند با دستیابی به توافقی چندجانبه میان ایران، آمریکا و طرفهای منطقهای، از آغاز دوباره جنگ جلوگیری کنند. این مذاکرات بر رفع تحریمهای ایران در ازای بازگشایی تنگه هرمز، کاهش درگیریها در یمن و ایجاد سازوکار تازهای برای امنیت منطقه متمرکز است.
بر اساس این گزارش، جمهوری اسلامی آمادگی نشان داده است فاصله زمانی میان لغو تحریمهای اقتصادی و بازگشایی تنگه هرمز را از هفت روز به چهار روز کاهش دهد. علی باقری، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، اعلام کرده است تهران حاضر است در چارچوب مذاکرات جاری این امتیاز را ارائه کند. با این حال، دولت آمریکا همچنان خواستار امتیازهای بیشتری از ایران است و دیپلماتهای اروپایی بازگشت بازرسان سازمان ملل به ایران و فراهم شدن امکان بازدید از تاسیسات هستهای را حداقل شرط لازم برای دستیابی به توافق میدانند.
اد میلیبند، وزیر خارجه بریتانیا، در دیدار با عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، خواستار پذیرش دوباره بازرسان بینالمللی شد. تهران تاکنون این درخواست را نپذیرفته و اعلام کرده است تنها حاضر به گفتوگوهای اصولی درباره برنامه هستهای خود است و مقامهای ایرانی بر دریافت تضمینهای مشخص برای رفع تحریمها در ازای بازگشایی تنگه هرمز تمرکز کردهاند.
بخش دیگری از مذاکرات به جنگ یمن و حملات حوثیها علیه عربستان سعودی مربوط است. ایران بهتدریج نقش میانجیگرانه خود در این درگیری را پذیرفته و تلاشهایی برای دستیابی به توافقی میان حوثیها و عربستان در جریان است. محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، با ابراهیم الدیلمی، سفیر حوثیها در تهران، دیدار کرد. این دیدار پس از سفر هیئتی بلندپایه از عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان به تهران انجام شد که محور آن شروط عربستان برای پایان جنگ یمن و طراحی ساختار امنیتی بلندمدت بود.
یکی از محورهای طرح صلح، عقبنشینی بخش قابل توجهی از نیروهای حوثی از مواضع تحت کنترل آنها در یمن است و در مقابل، حوثیها خواستار پایان محاصره دریایی و هوایی مناطقی هستند که در اختیار دارند. جمهوری اسلامی با توجه به نفوذ خود بر حوثیها میتواند در تدوین توافقی نقش داشته باشد که به پایان درگیریها منجر شود.
ایران در نشست با مقامهای عربستان، ترکیه و پاکستان موفق شد گفتوگوها را به سوی ایجاد ساختار امنیتی جدید در منطقه هدایت کند. بر اساس این طرح، کشورهای خلیج فارس و ایران در چارچوب توافقی بلندمدت برای کاهش تنشها و خودداری از تجاوز به یکدیگر همکاری خواهند کرد و کاهش یا پایان حضور نظامی آمریکا در خاورمیانه نیز بخشی از چشمانداز مورد بحث است.
بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان، گفت که دولت آمریکا از جهتگیری کلی کشورهای منطقه آگاه است و مشارکت کامل ایران در ساختار امنیتی مشترک میتواند ظرفیت اقتصادی گستردهای ایجاد کند. عباس عراقچی نیز در سخنانی بر اهمیت توافق امنیتی پس از جنگ تاکید کرد و گفت سیاستهای ایران در هر شرایطی یکسان خواهد بود.