مفهوم رجعت و دو مرحلهٔ آن در روایات شیعه
منتشرشده: · ایران

کارشناس مهدویت توضیح میدهد که رجعت در دو مرحلهٔ متفاوت رخ میدهد: در دوران ظهور امام زمان و در دورهٔ مستقل پس از حکومت او. این دو مرحله اهداف و بازگشتکنندگان متفاوتی دارند.
کارشناس مهدویت، حجتالاسلام محمود اباذری، در گفتوگویی دربارهٔ دو نوع رجعت توضیح داد. او معتقد است که برای فهم درست روایات رجعت باید میان دو مرحله تفاوت قائل شد: رجعت در دوران ظهور امام زمان و دوران مستقل رجعت یا «یومالکرّه» که پس از حکومت امام مهدی آغاز میشود.
در مرحلهٔ اول، گروهی از مومنان و برخی از دشمنان و سران کفر به دنیا بازمیگردند. بازگشت مومنان با هدف یاری امام زمان و مشارکت در برپایی حکومت حق صورت میگیرد و بازگشت دشمنان به آشکار شدن حقیقت و نمایان شدن چهره واقعی جبهه باطل مربوط است.
در مرحلهٔ دوم، پس از پایان حکومت امام مهدی، پیامبران، امامان، اولیای الهی و گروهی از مومنان بازمیگردند. هدف این دوره فراهم شدن فرصت رشد و تکامل برای انسانهایی است که در طول تاریخ به دلیل حاکمیت ظلم و محرومیت از حضور مستقیم امام معصوم، نتوانستهاند استعدادهای الهی خود را به فعلیت برسانند.
اباذری اشاره کرد که با قرار دادن روایات در جایگاه زمانی خود، بسیاری از تعارضهای ظاهری برطرف میشود. او همچنین به دیدگاه علامه طباطبایی در تفسیر المیزان اشاره کرد که در آن سه مقطع «یومالظهور»، «یومالکرّه» و «یومالقیامه» بهعنوان مراحل پیوستهٔ ظهور، رجعت و قیامت مطرح میشود.
در پایان، او به پرسش دربارهٔ حکومت پس از امام مهدی پاسخ داد و اشاره کرد که در روایات، پس از پایان حکومت او، امامان دیگری حکومت نمیکنند؛ بنابراین اعتقاد شیعه به دوازده امام با مشکل مواجه نمیشود.