نشست کشاورزی ایران و آفریقا به عنوان «ضلع چهارم» در دیپلماسی اقتصادی
منتشرشده: · ایران

در روز شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵، نشست ملی کشاورزی ایران و آفریقا در سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی برگزار شد. وزیر جهاد کشاورزی و سفرای کشورهای آفریقایی حضور داشتند و به ایجاد بستههای همکاری جامع و انتقال فناوریهای ایرانی اشاره شد.
در روز شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵، نشست ملی کشاورزی ایران و آفریقا در سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی برگزار شد. وزیر جهاد کشاورزی و سفرای برخی کشورهای آفریقایی در این نشست حضور داشتند.
دستیار وزیر امور خارجه و مدیرکل آفریقا، اکبر خسروینژاد، در این نشست گفت که هدف این رویداد، تحقق اهداف دیپلماسی اقتصادی جمهوری اسلامی ایران و گذار از مدلهای سنتی تجارت به سمت مشارکتهای استراتژیک است. او افزود که نشست به عنوان «ضلع چهارم» الگوی همکاریهای اقتصادی ایران و آفریقا برگزار شد.
خسروینژاد بیان کرد که نشست بر ایجاد بستههای همکاری جامع و اتصال ظرفیتهای فناورانه ایران به نیازهای امنیت غذایی قاره آفریقا متمرکز است و این گامی بلند در مسیر بازسازی زنجیرههای ارزش کشاورزی در این قاره محسوب میشود.
او اشاره کرد که در نخستین بخش از این رویکرد، پس از تجربه موفق نشستهای استانی و کشوری برای شناسایی ظرفیتهای داخلی و بازارهای هدف، اکنون نوبت به نشستهای موضوعی تخصصی رسیده است. هدف از این گذار، تجمیع توانمندیهای پراکنده در مراکز تحقیقاتی، شرکتهای بذر، صنایع آبیاری، دانشبنیانها و صنایع غذایی در قالب یک «بسته همکاری قابل ارائه» است که مستقیماً با نیازهای مشخص کشورهای آفریقایی گره بخورد.
خسروینژاد بیان کرد که آفریقا سالانه حدود ۶۵ تا ۷۰ میلیارد دلار مواد غذایی وارد میکند و با وجود اراضی وسیع، همچنان با چالش امنیت غذایی مواجه است. او اشاره کرد که راهبرد کلان ۲۰۲۶ تا ۲۰۳۵ اتحادیه آفریقا، تحول در نظامهای کشاورزی و تقویت زنجیرههای ارزش را به عنوان اولویت اصلی این قاره تعیین کرده است.
مدیرکل آفریقا در وزارت امور خارجه افزود که تجربیات ایران در مدیریت بحرانهای اقلیمی، محدودیت منابع آبی و مقابله با خشکی، یک مزیت رقابتی استراتژیک محسوب میشود. فناوریهای ایرانی در حوزههای مدیریت نوین آب و سیستمهای آبیاری هوشمند، تولید بذرهای مقاوم به خشکی، تامین نهادههای کشاورزی و ماشینآلات سبک، واکسنها و خدمات دامپزشکی، و فناوریهای دانشبنیان در صنایع غذایی و خدمات فنی-مهندسی، به عنوان کاندیدای اصلی همکاری با آفریقا مطرح شدهاند.
دستیار وزیر امور خارجه در ادامه سخنان خود تاکید کرد که یکی از محورهای کلیدی در این نشست، تغییر نگرش از «صادرات کالا» به سمت «مشارکت در تولید» است. او افزود که مزیت رقابتی تنها با وجود کالا حاصل نمیشود، بلکه کیفیت، قیمت، تامین مالی و خدمات پس از فروش، تعیینکننده جایگاه ایران در بازار آفریقا خواهد بود.
مدیرکل آفریقا در این راستا مدل پیشنهادی برای همکاریهای آینده را فراتر از یک معامله مقطعی، بر پایه مفاهیمی همچون تولید مشترک و فرآوری محلی، انتقال دانش فنی و آموزشهای مهندسی، ایجاد ظرفیتهای اشتغالزایی در قاره آفریقا و ایجاد ساختارهای پایدار برای بازگشت سرمایه و سود مستمر برای بنگاههای ایرانی مطرح کرد.
او در بخش آسیبشناسی گذشته و چشمانداز آینده بر ضرورت گذار از «تعداد قراردادهای امضا شده» به «نتایج اقتصادی قابل سنجش» تاکید کرد. خسروینژاد اشاره کرد که پرسشهای بنیادینی همچون میزان تبدیل شدن تفاهمنامهها به قراردادهای اجرایی و میزان نزدیکی پیشنهادهای ایرانی به نیازهای واقعی کشورهای میزبان، به عنوان ابزاری برای سنجش موفقیت مطرح است.
مدیرکل آفریقا وزارت امور خارجه اعلام کرد که از طریق نمایندگیهای خود در خارج از کشور، از طریق کمیسیونهای مشترک و نشستهای تخصصی، آماده است تا نقش تسهیلگر را در شناسایی فرصتها، معرفی شرکای معتبر و ایجاد بسترهای ارتباطی برای متخصصان و تولیدکنندگان ایرانی ایفا کند. این نشست، آغازگر مسیری است که در آن دیپلماسی اقتصادی، ابزاری برای ایجاد پیوندهای پایدار و ساختارهای تولیدی در قاره آفریقا خواهد بود.