محله ادیان در ده ونک

در ده ونک، محلهای در تهران، مسلمانان، ارمنی، یهودی و زرتشتی سالهاست که در کنار هم زندگی میکنند و فعالیتهای دینی خود را در مکانهای مختلفی انجام میدهند.
در ده ونک، محلهای در تهران، مسلمانان، ارمنی، یهودی و زرتشتی سالهاست که در کنار هم زندگی میکنند. این محله به عنوان محله ادیان شناخته میشود، زیرا بسیاری از بزرگان ادیان و مذاهب در آن حضور داشتند؛ از جمله روحانیون مسیحی، یهودیان، زرتشتیان و مسلمانان.
بزرگان فرقه صوفیه همچون قلندرشاه و مددعلیشاه هندی نیز در این محله زندگی کرده و پس از وفات در آنجا دفن شدهاند.
به گفتهٔ مهرشاد کاظمی، پژوهشگر تهران، این محله به دلیل تاریخچه و تنوع مذهبیاش میتواند بهعنوان محله ادیان شناخته شود. او اشاره کرد که مهماننوازی اهالی ونک و رفتار با سایر ادیان و اقوام مهاجر مثالزدنی است. حدود ۲۰۰ سال پیش، در زمان محمدشاه قاجار، ۱۳ خانوار ارمنی از استان فارس به شرق روستای ونک مهاجرت کردند و به دامداری مشغول شدند. بعدها، مالک زمینهای ونک، میرزایوسف مستوفیالممالک، بخشی از زمینها را به ارامنه بخشید. ارامنه خانههایشان را با خشت و گل درون حصاری به نام قلعه ساختند و قبرستانی با نام قبرستان ارامنه نیز ایجاد کردند. فعالیتهای دینی ارامنه در دو کلیسای میناس مقدس و صلیب مقدس در ده ونک انجام میشد.
کاظمی درباره حضور زرتشتیان در ونک گفت که هموطنان زرتشتی از یزد به ونک آمدند و خانهها و باغهای زیادی در محله وجود دارد که متعلق به زرتشتیان است؛ از جمله باغ گرشاسب و باغ شاهرخی. او اشاره کرد که ارباب گشتاسب فیروزگربا خرید دو و نیم دانگ از املاک مستوفیالممالک، دومین مالک بزرگ اراضی ونک، و با تلاش خود بیمارستان فیروزگر را ساخت.
مرکز دینی آدریان بزرگ در میان باغی بزرگ در ونک قرار دارد که زرتشتیان تهرانی بسیاری از جشنها و برنامههای عبادی خود را در آنجا برگزار میکنند.
کاظمی درباره یهودیان مقیم روستای ونک گفت که کلیمیان نیز از اقلیتهای دینی ساکن ونک بودند و باغهای متعددی داشتند؛ مشهورترین خاندان آنها به نام ربالنوعی همچنان در ونک ساکنند.