مرشایمر: ایران مانع اهداف اسرائیل در منطقه است
منتشرشده: · ایران

جان مرشایمر، نظریهپرداز روابط بینالملل، ایران را مهمترین مانع در تحقق اهداف راهبردی اسرائیل در خاورمیانه دانست و هشدار داد که گسترش جنگ به سراسر منطقه، علاوه بر ایران، اسرائیل و کشورهای حاشیه خلیج فارس را نیز با خسارات سنگینی روبهرو خواهد کرد.
جان مرشایمر، استاد علوم سیاسی و نظریهپرداز روابط بینالملل، در گفتوگویی به بررسی اهداف راهبردی اسرائیل در خاورمیانه، جایگاه ایران در محاسبات امنیتی این رژیم و پیامدهای احتمالی گسترش جنگ در منطقه پرداخت. وی با اشاره به اینکه تلآویو خواهان تضعیف ایران است، تاکید کرد وقوع جنگی فراگیر که کشورهای حاشیه خلیج فارس و خود اسرائیل را نیز درگیر کند، به منافع این رژیم آسیب جدی وارد خواهد کرد.
مرشایمر در تشریح اهداف راهبردی اسرائیل گفت: نخستین هدف این رژیم، ایجاد «اسرائیل بزرگ» است؛ طرحی که نهتنها سرزمینهای تحت کنترل این رژیم از سال ۱۹۴۸، بلکه کرانه باختری و نوار غزه، بخشهایی از لبنان و سوریه و احتمالا مناطق دیگری را نیز در بر میگیرد. دومین هدف، کاهش شمار فلسطینیان در سرزمینهای مورد نظر و پاکسازی قومی است. سومین هدف، حفظ همسایگان ضعیف و وابسته به آمریکا در منطقه خاورمیانه است. چهارمین هدف، جلوگیری از اشاعه تسلیحات هستهای در خاورمیانه و باقی ماندن اسرائیل به عنوان تنها قدرت هستهای منطقه است. پنجمین هدف، حفظ روابط نزدیک با آمریکا است.
این نظریهپرداز با اشاره به جایگاه ایران در محاسبات امنیتی اسرائیل اظهار کرد ایران به دلیل برخورداری از قدرت قابل توجه و توانایی احتمالی برای دستیابی به سلاح هستهای، مهمترین نگرانی این رژیم در خاورمیانه است. او گفت اگرچه ایران هنوز تصمیمی برای دستیابی به سلاح هستهای نگرفته است، اما این کشور از توانایی فنی لازم برای دستیابی به چنین سلاحی برخوردار است.
مرشایمر با رد این دیدگاه که جنگی گسترده در خاورمیانه و وارد آمدن خسارات سنگین به کشورهای منطقه میتواند به نفع اسرائیل باشد، گفت این استدلال با مشکلات جدی روبهرو است. او تاکید کرد که در حالی که تلآویو روابطی با کشورهای این منطقه دارد، این رژیم نهتنها علاقهای به ویرانی این کشورها ندارد، بلکه در شکوفایی و پیشرفت آنها نیز منافع مستقیمی دارد. او بیان کرد که قرار نیست جنگی رخ دهد که در آن تنها کشورهای حاشیه خلیج فارس و احتمالا چند کشور دیگر مانند اردن هدف حمله قرار بگیرند و اسرائیل بدون هیچ آسیبی از آن خارج شود. به گفته مرشایمر، رفتارهای گذشته ایران و اظهارات مقامهای این کشور درباره درگیری احتمالی در آینده نشان میدهد که اسرائیل در صدر فهرست اهداف ایران قرار خواهد داشت و در نتیجه، خود این رژیم نیز هدف حملات قرار میگیرد و خسارات سنگینی متحمل میشود.
مرشایمر با اشاره به توان پاسخگویی ایران گفت در صورت حمله به ایران، این کشور در مقیاسی گسترده به کشورهای حاشیه خلیج فارس و همچنین اسرائیل پاسخ خواهد داد. او هشدار داد که هرگونه ضربه سنگین به این کشور، واکنش متقابل ویرانگری علیه تاسیسات دیمونا در اسرائیل و شریانهای اقتصادی منطقه را در پی خواهد داشت.
مرشایمر با اشاره به تحرکات نظامی آمریکا در منطقه گفت واشنگتن با تهدید ایران به حمله و اعزام تجهیزات نظامی به خاورمیانه تلاش میکند تهران را به پذیرش خواستههای خود وادار کند، اما شواهد بسیار اندکی وجود دارد که نشان دهد این سیاست نتیجه خواهد داد. او تاکید کرد که تهدید طرف مقابل میتواند با هدف وادار کردن او به پذیرش خواستهها انجام شود، اما ورود واقعی به جنگ به معنای استفاده از نیروی نظامی برای رسیدن به همان خواستهها است.
به اعتقاد مرشایمر، تحرکات کنونی ترامپ تلاشی برای وادار کردن ایران به پذیرش خواستههای آمریکاست، اما او فکر نمیکند این سیاست نتیجه بدهد و شواهدی نیز برای موثر بودن چنین فشاری وجود ندارد.