پسر شطرنجبازی که نوبل گرفت، دمیس هاسابیس چگونه میخواهد اینشتین مصنوعی بسازد؟
منتشرشده: · فناوری

دمیس هاسابیس اغلب شبها بیدار میماند؛ نه از نگرانی، از سر عشق. نیمهشب ساعت محبوب کار اوست؛ دنیا ساکت میشود، ذهنش رها میشود و میتواند بیوقفه فکر کند.
دمیس هاسابیس اغلب شبها بیدار میماند؛ نه از نگرانی، از سر عشق. نیمهشب ساعت محبوب کار اوست؛ دنیا ساکت میشود، ذهنش رها میشود و میتواند بیوقفه فکر کند. اگر کار خوب پیش برود، نگاهی به برنامهی صبح فردا میاندازد و گاهی تصمیم میگیرد اصلاً نخوابد. خودش میداند این عادت برای مغز ضرر دارد؛ سالها مغز را مطالعه کرده است.
پنجم آگوست ۲۰۲۶، هاسابیس برای کارکنانش نوشت که تمام عمر برای ساخت هوش مصنوعی عمومی (AGI) کار کرده و حالا آن را در دسترس میبیند. درست در همان پیام، اعلام کرد مدیرعاملی گوگل دیپمایند، آزمایشگاهی را که خودش ساخته بود، تحویل میدهد. چرا کسی در آستانهی رسیدن به آرزوی یک عمر، فرمان را رها میکند؟
دو ماه و نیم بعد، در گفتوگو با والاستریت ژورنال، پیشبینی سابقش در مورد زمان رسیدن به هوش مصنوعی عمومی یا AGI را جسورانهتر کرد و گفت دو تا سه سال با AGI فاصله داریم نه سه تا پنج سال و افزود: «تخمینم مدام نزدیکتر میشود.»
چرا دانشمندی که حتی سرسختترین رقبایش نیز برای دستاوردهایش احترام قائلاند، مدیرعاملی یکی از پیشرفتهترین آزمایشگاههای هوش مصنوعی جهان را رها کرد؟
تصمیم هاسابیس را شاید زمانی درک کنیم که به عقب برگردیم؛ به پسری که برای دیدن صفحهی شطرنج روی دفترچهی تلفن مینشست، طراح بازیای که یک میلیون پوند را رد کرد، عصبشناسی که دربارهی تخیل تحقیق میکرد و مردی که نوبل را از سالها قبل پیشبینی کرده بود. نقشهی هاسابیس همیشه مشخص بود: «قدم اول، هوش را حل کن. قدم دوم، همهچیز دیگر را.»
کپی لینک
کیشومات در لیختناشتاین
سال ۱۹۸۰، پسری چهارساله در لندن، با پدری یونانیتبار از قبرس و مادری چینیتبار از سنگاپور، قوانین شطرنج را فقط با تماشای بازی بزرگترها یاد گرفت. قدش به میز نمیرسید و برای دیدن صفحه روی دفترچهی تلفن مینشست. در ۱۳ سالگی به ریتینگ ۲۳۰۰ رسید؛ در ردهی سنی خودش در جهان، فقط یودیت پولگار از او بالاتر بود.
در یکی از تورنمنتهای شطرنج در لیختناشتاین؛ هاسابیس ۱۲ ساله ساعتها با یک حریفی باتجربه جنگید، سالن بهتدریج خالی شد و سرانجام باخت. ولی چیزی که از آن روز در ذهنش ماند، باخت نبود. به سالن نگاه کرد و فکر کرد اگر همهی این مغزها بهجای حرکت مهرهها روی مسئلهای واقعی کار میکردند، شاید سرطان درمان میشد.
هاسابیس از نوجوانی بیشتر از خود شطرنج، به ذهنی علاقه داشت که شطرنج بازی میکرد
بعدها گفت در آن لحظه حس میکرد زندگی چیزی بیشتر از جابهجاکردن «تکههای بیجان پلاستیک» دارد.
پسر شطرنجباز با پول جایزههای تورنمنت اولین کامپیوترش را خرید و برنامهنویسی را خودش یاد گرفت. از همان روزها، معمای اصلی برایش خود شطرنج نبود؛ ذهنی بود که شطرنج بازی میکند. به قول خودش، شطرنج او را به «فکرکردن دربارهی خود فکرکردن» کشاند. خواندن بیش از حد داستانهای علمیتخیلی هم بیتاثیر نبود؛ خودش با خنده میگوید یکی از دلایل ورودش به این حوزه همین بود.
کپی لینک
یک میلیون پوند برای ترک دانشگاه
هاسابیس در برنامهنویسی بازی همانقدر بااستعداد بود که در بازیکردن. در شانزدهسالگی، پیش از ورود به دانشگاه، مدتی تحصیل را کنار گذاشت و وارد صنعت بازیسازی شد. در این دوره به استودیوی Bullfrog پیوست و روی Theme Park کار کرد؛ بازی شبیهسازی شهربازی که میلیونها نسخه فروخت و بازدیدکنندههای مجازیاش رفتارهایی خودجوش و غیرقابلپیشبینی داشتند. اولین آزمایشهای جدیاش با هوش مصنوعی ابتدایی، درون همین بازیها شکل گرفت.
رئیس استودیو به او پیشنهادی وسوسهانگیز داد؛ یک میلیون پوند، بهشرط اینکه دانشگاه نرود. هاسابیس قبول نکرد و به کمبریج رفت؛ دانشگاهی که نیوتن و تورینگ در آن درس خواندهاند. او علوم کامپیوتر خواند و البته باز هم بازی کرد. گو، بازی تختهای چینی را که بهمراتب پیچیدهتر از شطرنج است، خودش یاد گرفت. در پابهای شهر هم بازی فوتبالدستی را فتح کرد. هاسابیس با افتخار تعریف میکند: «قهرمان کمبریج بودم.»