سپاه ممکن است تهدید به قطع کابلهای اینترنت تنگه هرمز مطرح کند
منتشرشده: · بهروزرسانی: · ایران · اخبار جنگ

مقامهای سپاه پاسداران به احتمال هدف قرار گرفتن زیرساختهای ارتباطی در خلیج فارس اشاره کرده و هشدار دادهاند که در صورت ادامه حملات آمریکا و اسرائیل، برنامههایی برای حمله به کابلهای زیردریایی وجود دارد.
تنگه هرمز که در ماههای گذشته به یکی از کانونهای اصلی رویارویی نظامی ایران و آمریکا تبدیل شده، اکنون با تهدیدی تازه و متفاوت روبروست. پس از حمله به کشتیهای تجاری و اختلال در مسیرهای دریایی، مقامهای جمهوری اسلامی از احتمال هدف قرار گرفتن زیرساختهای ارتباطی در بستر خلیج فارس سخن میگویند.
حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران، روز دوشنبه ۲۷ مهر ماه با اشاره به عبور هفت کابل بزرگ ارتباطی از تنگه هرمز، بر اهمیت این مسیرها برای انتقال اطلاعات و فعالیتهای تجاری تاکید کرده و در ادامه هشدار داده بود: «اهداف جدید رونمایی خواهد شد. سلاحهای جدید رونمایی خواهد شد.»
محبی به طور مستقیم از تصمیم سپاه برای تخریب کابلها سخن نگفت، اما اشاره به این زیرساختها در کنار تهدیدهای نظامی، احتمال گسترش درگیری به شبکه ارتباطی منطقه را مطرح کرد.
روز اول آبان نیز رویترز به نقل از دو مقام ارشد امنیتی ایران که نامشان فاش نشده، گزارش داد تهران برای حمله احتمالی به کابلهای زیردریایی در صورت آغاز دوباره حملات آمریکا و اسرائیل برنامههایی تهیه کرده است. یکی از این مقامها حتی از احتمال جلوگیری از تعمیر کابلهای آسیبدیده برای طولانیتر کردن اختلال در ارتباطات سخن گفت.
برخلاف تصور رایج، بخش عمده ارتباطات بینالمللی اینترنت از طریق ماهواره انجام نمیشود. شبکه گستردهای از کابلهای فیبر نوری در بستر اقیانوسها و دریاها وظیفه انتقال دادهها میان کشورهای مختلف را بر عهده دارد. بیش از ۹۹ درصد ترافیک دادههای بینالمللی از طریق کابلهای زیردریایی صورت میگیرد. همین وابستگی، امنیت این زیرساختها را به مسئلهای مهم برای بانکها، شرکتهای فناوری، دولتها و اقتصاد جهانی تبدیل کرده است.
آلن مولدین، مدیر تحقیقات شرکت تلهجئوگرافی، برآورد کرده که کمتر از یک درصد ظرفیت پهنای باند بینالمللی جهان از تنگه هرمز عبور میکند. بنابراین، حتی تخریب چند کابل در این منطقه نیز به معنای قطع اینترنت جهانی نخواهد بود.
مهدی صارمیفر، روزنامهنگار حوزه فناوری، در گفتوگو با دویچه وله میگوید آسیب رساندن به کابلهای زیردریایی از نظر فنی امکانپذیر است. با این حال، او معتقد است دامنه واقعی خسارت با تصویری که مقامهای جمهوری اسلامی از پیامدهای جهانی چنین اقدامی ارائه میکنند، تفاوت دارد. به گفته او، مسیرهای اصلی انتقال اطلاعات میان شرق آسیا، اروپا و آمریکا به تنگه هرمز وابسته نیستند. بخش مهمی از ارتباطات شرق آسیا و آمریکا از اقیانوس آرام عبور میکند و مسیرهای دیگری نیز برای انتقال داده میان آسیا و اروپا وجود دارد.
در مقابل، کشورهای نزدیک به تنگه هرمز وابستگی بیشتری به کابلهای منطقه دارند. صارمیفر معتقد است بحرین، قطر و کویت بیش از دیگران در معرض آسیب هستند. امارات و عراق به مسیرهای جایگزین دسترسی دارند و عربستان سعودی نیز میتواند از شبکه ارتباطی خود در دریای سرخ استفاده کند.
وجود مسیر جایگزین به معنای مصونیت کامل نیست. انتقال ناگهانی حجم زیادی از دادهها به شبکههای دیگر ممکن است باعث افزایش تاخیر، کاهش سرعت و اختلال در برخی خدمات شود.
اهمیت اقتصادی این مسئله در سالهای اخیر بیشتر شده است. کشورهای حاشیه خلیج فارس سرمایهگذاری گستردهای برای توسعه مراکز داده، خدمات ابری و زیرساختهای هوش مصنوعی انجام دادهاند. بخشی از فعالیت شرکتهای بزرگ فناوری نیز به مراکز مستقر در همین کشورها وابسته است.
در چنین شرایطی، آسیب گسترده به ارتباطات میتواند فعالیت بانکها، سامانههای پرداخت، تجارت الکترونیک و خدمات مبتنی بر فضای ابری را مختل کند. میزان خسارت به تعداد کابلهای آسیبدیده، ظرفیت مسیرهای جایگزین و مدت زمان قطعی بستگی خواهد داشت.
صارمیفر معتقد است پیامد جهانی چنین اقدامی بیشتر در حد یک شوک اقتصادی و روانی خواهد بود، اما کشورهای منطقه ممکن است با اختلالات جدیتری روبرو شوند.